Warunki działania

Kontekst

Wyzwania związane z polityką i bezpieczeństwem w dalszym ciągu utrudniają rządowi Afganistanu wdrażanie programu rozwoju i odbudowy. Dla UNHCR środowisko operacyjne to środowisko, w którym ochrona ludności cywilnej pozostaje poważnym problemem, ale to bieda nadal jest największym zagrożeniem dla życia i postępu. Afganistan przyjmuje osoby powracające do granic możliwości, przez co osiąganie zrównoważonego powrotu ludności i reintegracji staje się coraz trudniejsze. Przewiduje się pewne postępy w reintegracji, a UNHCR będzie nadal odgrywać ważną rolę w tym zakresie, ale w celu odwrócenia obecnych trendów, konieczne będą dodatkowe wysiłki. UNHCR zaangażuje również rządy Afganistanu, Pakistanu i Islamskiej Republiki Iranu w kwestiach związanych z zarządzaniem migracją w tym regionie.

Potrzeby

Powrót ponad 5 milionów uchodźców od 2002 r. zwiększył szacunkową liczbę ludności Afganistanu o ponad 20 procent. W obszarach o najwyższej stopie powrotu, aż jedna na trzy osoby jest osobą powracającą. Podczas gdy poczyniono postępy w odbudowie i rozwoju, bezpieczeństwo nadal stanowi poważny problem.

Główne potrzeby wyrażane przez osoby powracające to pomoc w zakresie utrzymania się, schronienia i ziemi. Dostęp do gruntów i prawa osób powracających i osób wewnętrznie przesiedlonych jest utrudniony przez słabo rozwinięty system sądowniczy. UNHCR prowadzi ogólnokrajową ocenę potrzeb poprzez coroczne badania terenowe (gdy i tam gdzie możliwy jest dostęp) i działania monitoringowe z zastosowaniem oceny uczestniczącej (participatory assessment) i uwzględnieniem wieku, płci i różnorodności.

Dotacje pieniężne przyznawane osobom powracającym służą zaspakajaniu nagłych i istotnych potrzeb w pierwszym okresie po powrocie, takich jak transport i żywienie. W 2011 r. UNHCR dokona przeglądu i zwiększenia tej dotacji w celu zrekompensowania wzrostu kosztów utrzymania.

Dzieci napotykają wiele problemów dotyczących ich ochrony, takich jak praca dzieci, przemyt i handel ludźmi oraz wczesne lub przymusowe małżeństwa. Większe starania w zakresie pomocy finansowej dla rodzin powracających o szczególnych potrzebach to jeden ze sposobów rozwiązywania kwestii ekonomicznych, które mogą powodować wymieniona zagrożenia dla bezpieczeństwa. UNHCR nadal będzie wspierać bezpieczne domy dla zagrożonych kobiet i dziewcząt i będzie również orędować za innymi rozwiązaniami.

W odniesieniu do osób wewnętrznie przesiedlonych UNHCR skupia się zarówno na tych, którzy zostali wysiedleni dawno temu, jak i na tych niedawno wysiedlonych. W Afganistanie przebywa również mała liczba uchodźców i osób ubiegających się o status uchodźcy, głównie z Iranu, Iraku i Pakistanu. Przy braku możliwości po stronie państwa afgańskiego, UNHCR przeprowadza postępowanie o nadanie statusu uchodźcy (refugee status determination, RSD) i jak dotąd agencji udało się przesiedlić niewielką część tych osób.

2011 UNHCR planning figures for Afghanistan
TYPE OF POPULATION	ORIGIN	JAN 2011		DEC 2011
		TOTAL IN COUNTRY	OF WHOM ASSISTED BY UNHCR	TOTAL IN COUNTRY	OF WHOM ASSISTED BY UNHCR
Total		580,100	480,100	575,100	575,100
Refugees	Various	20	20	20	20
Asylum-seekers	Various	80	80	80	80
Returnees (refugees)	Afghanistan	165,000	165,000	165,000	165,000
IDPs	Afghanistan	400,000	300,000	400,000	400,000
Returnees (IDPs)	Afghanistan	15,000	15,000	10,000	10,000

Główne cele i zadania

Ochrona przed przemocą i wykorzystywaniem

Poprawa dostępu do rozwiązań prawnych.

• Przeprowadzane są szkolenia prawników oraz podejmowane interwencje w spraw sądowych; promowany jest powszechny dostęp do krajowych rozwiązań prawnych oraz wzmacniane są możliwości instytucji.
• Działanie siedmiu ośrodków pomocy prawnej zostało usprawnione, szkoleni są prawnicy oraz podejmowane interwencje w sprawach sądowych.

Zmniejszenie ryzyka przemocy na tle seksualnym i ze względu na płeć oraz poprawa jakości reagowania na jej przejawy.

• Ustanawianie mechanizmów pomocy ofiarom przemocy; UNHCR wspólnie z innymi agencjami ONZ przeprowadza kampanie informacyjne na temat zapobiegania i reagowania na przemoc na tle seksualnym i ze względu na płeć.

Podstawowe potrzeby i świadczenia

Zwiększenie liczby miejsc schronienia i poprawa infrastruktury.

• Około 13 tysięcy miejsc schronienia zapewniono najbardziej narażonym rodzinom powracającym.
• Około 7245 rodzin wewnętrznie przesiedlonych otrzymuje pomoc w zakresie schronienia.

Zaopatrzenie ludności w podstawowe artykuły gospodarstwa domowego i higieny.

• Ponad 31 tysięcy rodzin zostało zaopatrzonych w podstawowe artykuły gospodarstwa domowego i higieny.

Trwałe rozwiązania

Realizacja potencjału dobrowolnych powrotów.

• Około 165 tysięcy osób powracających otrzymuje pomoc w postaci dotacji pieniężnych.
• Około 10 tysięcy osób wewnętrznie przesiedlonych jest wspomagane przez UNHCR w powrocie do swoich rodzinnych wiosek.

Zaangażowanie społeczności lokalnych i samorządność

Podniesienie samowystarczalności i jakości poziomu życia.

• Wdrażanie małych lokalnych projektów, z priorytetem dla społeczności lokalnych z dużą liczbą osób powracających.

Strategia i działania w 2011

Ogólny kierunek strategiczny i priorytety UNHCR wyszczególniono w pięcioletniej (2008-2012) rządowej Krajowej Strategii Rozwoju Afganistanu (ANDS), a mianowicie: i) dobrowolny powrót Afgańczyków z Islamskiej Republiki Iranu, Pakistanu i innych krajów przyjmujących, ii) wzmocnienie krajowych możliwości reintegracji, iii) przeciwdziałanie wewnętrznym przesiedleniom, iv) poprawa warunków pobytu  Afgańczyków w krajach sąsiadujących, oraz v) wspieranie dwustronnych porozumień w sprawie migracji zarobkowej.

Rozwój regionalny i trudne warunki w Afganistanie sugerują, że chociaż dobrowolna repatriacja pozostanie ważnym rozwiązaniem, w dłuższym okresie perspektywy dla Afgańczyków pozostających poza krajem mogą stać się bardziej realne. Należy zbadać możliwości tymczasowych umów w sprawie migracji zarobkowej uznających mobilność ludności afgańskiej.

W odniesieniu do rozwiązań, nacisk zostanie położony na poprawę jakości reintegracji osób powracających do miejsc pochodzenia. Ochrona i pomoc dla najbardziej narażonych będzie postrzegana w sposób bardziej całościowy, obejmując dotacje pieniężne, schronienie, przedmioty nieżywnościowe (non-food items, NFIs) i środki niezbędne do życia, co zwiększy szanse na trwałą reintegrację.

W celu poprawy ochrony, więcej uwagi i środków zostanie przeznaczone na monitorowanie, ocenę, analizę trwałości powrotów oraz ruchów migracyjnych i uchodźczych, jak i związanych z tym kwestii praw człowieka. Praktyczna pomoc prawna będzie skierowana do osób znajdujących się pod opieką UNHCR. Podjęta zostanie także kwestia wywłaszczenia.

UNHCR będzie kontynuować swoją pracę za pośrednictwem partnerów krajowych i lokalnych oraz bardziej inwestować we wzmacniania możliwości i zasobów tych partnerów. Rola Biura jako głównej jednostki odpowiedzialnej za ochronę pozwoliła mu na współpracę z mniejszymi organizacjami pozarządowymi działającymi na trudno dostępnych terytoriach dotkniętych przesiedleniami. UNHCR zamierza wesprzeć finansowo te podmioty w celu usprawnienia świadczonej przez nie pomocy grupom objętym mandatem UNHCR. Biuro będzie także nadal prowadzić schronisko dla osób w sytuacjach kryzysowych i jednostkę pomocy nieżywnościowej w Afganistanie.

Ograniczenia

Biorąc pod uwagę nieprzewidywalność środowiska operacyjnego, UNHCR będzie dążyć do zwiększenia postępu w realizacji celów ustalonych przez Krajową Strategię Rozwoju Afganistanu (ANDS) przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego reagowania na różne formy przymusowych wysiedleń.

Brak bezpieczeństwa, niestabilność polityczna oraz problemy gospodarcze i społeczne prawdopodobnie utrzymają się w 2011 roku. Liczba osób wewnętrznie przesiedlonych może wzrosnąć w wyniku intensyfikacji operacji wojskowych w południowych, zachodnich i południowo-wschodnich regionach kraju.

UNHCR uważa, że znalezienie rozwiązań sporów dotyczących własności gruntów powinno być możliwe poprzez zastosowanie zintegrowanego podejścia z korzyścią dla wszystkich stron. Jednak osoby powracające pozbawione gruntów mogą nadal żyć w warunkach wysiedlenia.

Niepewny dostęp do osób wewnętrznie przesiedlonych w wyniku konfliktów będzie nadal ograniczać możliwości UNHCR w zapewnieniu ochrony i działaniach pomocowych.

Organizacja i realizacja

Koordynacja

Sytuacja bezpieczeństwa w Afganistanie stale pogarsza się od 2006 r., utrudniając odbudowę państwa oraz ograniczając dostęp ONZ do połowy kraju. Jednak niektóre obszary o najwyższej stopie powrotu uchodźców i osób wewnętrznie przesiedlonych są bardziej stabilne, co pozwala UNHCR i jego partnerom na swobodne poruszanie się po tych obszarach. Z drugiej strony, UNHCR ma niewielki dostęp lub nie ma go w ogóle do obszarów o największej liczbie włączonych w konflikt osób wewnętrznie przesiedlonych. W tych obszarach dociera do osób potrzebujących głównie poprzez partnerów lokalnych.

UNHCR nadal będzie współpracować z Ministerstwem do spraw Repatriacji i Uchodźców i kluczowymi ministerstwami w ramach Krajową Strategię Rozwoju Afganistanu (ANDS) w celu wsparcia reintegracji i ochrony osób wewnętrznie przesiedlonych. Biuro będzie również nadal apelować o zaangażowanie innych kluczowych partnerów spośród Ministerstwa Spraw Zagranicznych - w kwestiach związanych z migracją; Ministerstwa Odbudowy i Rozwoju Wsi - głównie w zakresie inżynierii wodnej i rozwoju społeczności lokalnych; Ministerstwa Urbanistyki i Rozwoju oraz Ministerstwa Sprawiedliwości.

Centra Informacji i Pomocy Prawnej Norweskiej Rady ds. Uchodźców (Norwegian Refugee Council, NRC) będzie wspierać UNHCR poprzez zapewnianie pomocy prawnej i szkolenie prawników, sędziów, władz lokalnych i innych osób uczestniczących w nieformalnych systemach rozwiązywania sporów. UNHCR będzie, we współpracy z Międzynarodowa Organizacja Pracy (MOP) i Ministerstwem Pracy i Spraw Socjalnych Afganistanu, przeprowadzać szkolenia i szukać możliwości zatrudnienia dla osób powracających. W kwestiach równości płci, UNHCR współpracuje z Ministerstwem do Spraw Kobiet i lokalnymi organizacjami obywatelskimi. W ramach systemu ONZ, UNHCR współpracuje z Misją Wsparcia Narodów Zjednoczonych w Afganistanie (UNAMA), Programem Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju (UNDP), Programem Narodów Zjednoczonych ds. Osiedli Ludzkich (UN-HABITAT), Światowym Programem Żywnościowym (WFP), Międzynarodową Organizacją Pracy (MOP), Światową Organizacją Zdrowia (WHO), Funduszem Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci (UNICEF), a także Bankiem Światowym.

Oprócz pełnienia funkcji koordynacyjnej w Grupie Zadaniowej ds. Mieszkalnictwa, Gruntów i Własności, UNHCR współprzewodniczy Krajowym i Regionalnym Grupom Zadaniowym ds. Osób Wewnętrznie Przesiedlonych.

Informacje finansowe

Budżet na 2011 r. odzwierciedla zmiany w programie UNHCR na rzecz trwałych rozwiązań i zintegrowanej strategii reintegracji, w dalszym ciągu koncentrując się na ochronie. Pozwoli to na zwiększenie wsparcia UNHCR w szczególności dla reintegracji powracających uchodźców, jak również zapewnienie ochrony, pomocy i rozwiązań dla osób wewnętrznie przesiedlonych. Główny wzrost budżetu na rok 2011, w porównaniu do 2010, to koszty administracyjne i kadrowe.

W ramach obecnej struktury budżetu dla operacji w Afganistanie wstępne potrzeby uchodźców powracających, na przykład dotacje pieniężne, zostaną pokryte w ramach filaru uchodźców. Potrzeby reintegracyjne osób powracających, takie jak zaplanowane schronienie, woda i środki do życia, zostały zawarte w ramach filaru reintegracji. Wszystkie działania obejmujące osoby wewnętrznie przesiedlone, w tym odpowiedź na sytuacje kryzysowe, zawarte są w czwartym filarze.

Source: UNHCR Global Appeal 2011 Update